Siết chặt công tác đầu tư xây dựng, sử dụng làng văn hóa trọng điểm

09:10 | 08/10/2019
|

Xây dựng làng văn hóa (LVH) trọng điểm góp phần bảo vệ, gìn giữ và phát huy bản sắc của LVH truyền thống, thế nhưng, tại nhiều địa phương được đầu tư xây dựng, sau nhiều năm, công trình vẫn chưa hoàn thành.

Xây dựng làng văn hóa (LVH) trọng điểm góp phần bảo vệ, gìn giữ và phát huy bản sắc của LVH truyền thống, thế nhưng, tại nhiều địa phương được đầu tư xây dựng, sau nhiều năm, công trình vẫn chưa hoàn thành. Thực trạng này đòi hỏi các cấp, các ngành chức năng cần siết chặt công tác đầu tư xây dựng, quản lý và sử dụng để các công trình LVH phát huy hiệu quả.

Xây dựng dở dang, lãng phí nguồn ngân sách nhà nước

Thực hiện “Đề án phát triển văn hóa nông thôn đến năm 2015, định hướng đến năm 2020 trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc”, xã Ngọc Thanh (Phúc Yên) được tỉnh quan tâm xây dựng công trình LVH trọng điểm Ngọc Quang, thuộc thôn Đại Quang, nhằm lưu giữ nét đẹp văn hóa của làng dân tộc Sán Dìu, gắn với phát triển Khu du lịch Đại Lải, chiến khu Ngọc Thanh.

Sau nhiều năm thi công, đến nay, làng văn hóa trọng điểm Ngọc Quang, xã Ngọc Thanh (Phúc Yên) vẫn chưa hoàn thành. Ảnh Hồng Nhật

Công trình do UBND xã Ngọc Thanh làm chủ đầu tư với tổng số vốn hơn 4,4 tỷ đồng, quy mô diện tích hơn 5.300 m2. Do gặp nhiều khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng, mặc dù khởi công từ năm 2016, nhưng đến cuối 2017, công trình mới chính thức được khởi công và đến nay đã hoàn thành xong giai đoạn I gồm: San nền, kè đá, nhà luyện tập thể dục thể thao, nhà vệ sinh ngoài trời.

Trao đổi với chúng tôi, ông Đỗ Văn Chính, Phó Chủ tịch UBND xã Ngọc Thanh cho biết: “Để có mặt bằng xây dựng, chính quyền xã đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân tạo điều kiện thuận lợi cho đơn vị thi công. Tuy vậy, đến nay, công trình chưa thể hoàn thiện các hạng mục còn lại do còn 1 hộ dân chưa đồng ý với giá đền bù đất nằm trong diện tích đã được quy hoạch xây dựng. Mới đây, chính quyền xã đã đề nghị thành phố phối hợp xử lý để công trình sớm hoàn thành, phục vụ người dân".

Công trình làng văn hóa trọng điểm Nam Giáp, xã Đức Bác (Sông Lô) đã bị lãng quên nhiều năm nay. Ảnh Kim Ly

Có mặt tại đây, chúng tôi chứng kiến một công trình bề thế đang "trơ gan cùng tuế nguyệt" nằm ở lưng chừng đồi, lối vào nhỏ hẹp và một số hạng mục theo thời gian đang có dấu hiệu xuống cấp. Vì thế, mong ước về một điểm phục vụ sinh hoạt văn hóa của bà con dân tộc Sán Dìu nơi đây vẫn còn dở dang.

Cũng trong tình trạng tương tự, sau 10 năm xây dựng, đến nay, Trung tâm Văn hóa - Thể thao LVH trọng điểm thôn Chùa Vàng, xã Minh Quang (Tam Đảo) vẫn dang dở, nhiều hạng mục đã hoàn thành nhưng có dấu hiệu xuống cấp. Năm 2012, công trình chính thức được khởi công. UBND xã Minh Quang đã làm thủ tục tạm ứng cho đơn vị thi công số tiền 3 tỷ đồng, song, cứ làm vài tháng, đơn vị thi công lại... nghỉ.

UBND xã Minh Quang đã nhiều lần có công văn đốc thúc, mời lãnh đạo công ty này làm việc để đẩy nhanh tiến độ công trình nhưng đều không liên lạc được. Điều đáng nói, công trình chỉ còn một số hạng mục: Sân thể thao, tường rào, lát nền là có thể đưa vào sử dụng. Công trình LVH trọng điểm dở dang nên từ đó đến nay, hàng trăm người dân trong thôn Chùa Vàng vẫn phải sinh hoạt văn hóa ở nhà văn hóa cũ xuống cấp, tạm bợ “mưa hứng nước, nắng dùng bạt che”.

Nhếch nhác hơn cả là công trình LVH trọng điểm Nam Giáp, xã Đức Bác (Sông Lô), bởi nhà thầu mới thi công được phần móng và một số hạng mục phần thô đã... bỏ trốn. Gần 8 năm trôi qua, những chiếc cột trụ được đổ bê tông nay xuống cấp, nứt vỡ và được người dân tận dụng làm “chuồng tạm” nuôi gia cầm, hoặc làm giàn cây..., gây lãng phí ngân sách nhà nước và bức xúc kéo dài trong nhân dân. Trong khi chính quyền địa phương vẫn “loay hoay” tìm giải pháp thì người dân luôn “khắc khoải” về một nhà văn hóa mà họ đáng nhẽ được thụ hưởng từ nhiều năm trước.

Đó chỉ là 3 trong số 7 LVH trọng điểm trên địa bàn tỉnh chưa hoàn thiện. Làng Song Vân, xã Vân Trục (Lập Thạch); làng Lý Hải, xã Phú Xuân (Bình Xuyên); làng Phù Liễn, xã Đồng Tĩnh (Tam Dương); làng Đồng Dong, xã Quang Yên (Sông Lô), đó là 4 công trình LVH trọng điểm còn lại đang được hoàn thiện. Tuy nhiên, nhiều hạng mục của công trình bị chậm tiến độ. Nguyên nhân là do sự phối hợp giữa chủ đầu tư với UBND cấp huyện, sở, ngành liên quan thiếu chặt chẽ trong việc kiểm tra giám sát thi công; công tác quy hoạch chọn địa điểm, lập phương án bồi thường GPMB, thủ tục xây dựng, đặc biệt là nguồn kinh phí đối ứng của huyện, xã, nguồn huy động xã hội hóa chưa thực hiện đúng theo quy định.

Siết chặt quản lý, phát huy hiệu quả

Xây dựng LVH trọng điểm là mô hình đặc thù của Vĩnh Phúc. Theo đánh giá của Cục Văn hóa cơ sở (Bộ VH-TT&DL), đến nay, chưa có tỉnh nào xây dựng được mô hình LVH trọng điểm như tỉnh ta. Từ năm 2006 đến nay, toàn tỉnh có 31 LVH trọng điểm đã đưa vào sử dụng. Cùng với đó là các mô hình CLB văn hóa - văn nghệ, thể dục - thể thao được thành lập và hoạt động sôi nổi, thu hút đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia, khơi dậy sức sáng tạo văn hóa của nhân dân.

Tuy nhiên, bên cạnh đó, vẫn còn một số LVH trọng điểm tuy đã hoàn thiện đưa vào sử dụng nhưng hiệu quả hoạt động chưa cao do kinh phí hoạt động còn khó khăn, hệ thống trang thiết bị còn thiếu, sự quan tâm của chính quyền cũng như công tác xã hội hóa ở địa phương còn hạn chế.

Để siết chặt công tác quản lý đầu tư xây dựng, phát huy hiệu quả công trình LVH, Sở VH-TT&DL đã tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo các chủ đầu tư (UBND xã) bố trí ngân sách, huy động các nguồn lực, sớm hoàn thiện các hạng mục công trình còn dở dang để công trình được đưa vào sử dụng, phục vụ nhu cầu sinh hoạt văn hóa của nhân dân; đáp ứng nhu cầu đời sống tinh thần của nhân dân và góp phần phát huy, bảo tồn các giá trị văn hóa phi vật thể của địa phương.

Hồng Nhật