Khuyến khích phát triển phương tiện vận tải hành khách công cộng

09:11 | 01/11/2018
|

Với nhiều ưu điểm giá rẻ, hoạt động cả ngày... xe buýt trở thành loại phương tiện vận tải hành khách công cộng được nhiều người dân trên địa bàn tỉnh lựa chọn, nhất là học sinh, sinh viên và công nhân lao động trong các khu công nghiệp. 

Với nhiều ưu điểm giá rẻ, hoạt động cả ngày... xe buýt trở thành loại phương tiện vận tải hành khách công cộng được nhiều người dân trên địa bàn tỉnh lựa chọn, nhất là học sinh, sinh viên và công nhân lao động trong các khu công nghiệp. Tuy nhiên, sau thời gian dài đưa vào sử dụng, hầu hết các xe buýt đã hết khấu hao, xuống cấp và cần sớm được thay mới để đảm bảo an toàn cho hành khách.

Sau nhiều năm đưa vào hoạt động, đến nay, hầu hết xe buýt trên các tuyến do Công ty cổ phần Vận tải ô tô Vĩnh Phúc quản lý và khai thác đều đã xuống cấp. Ảnh: Chu Kiều

Chị Nguyễn Thị Huệ (xã Văn Quán, Lập Thạch) hiện đang làm trong Công ty TNHH Shinwon Ebenezer (KCN Khai Quang, thành phố Vĩnh Yên) mỗi ngày đi 2 lượt xe buýt tuyến 03 Vĩnh Yên – bến xe Sông Lô vào lúc sáng sớm và chiều tối.

Chị Huệ cho biết, hôm nào may mắn thì lên xe còn chỗ, còn không thì phải đứng, trời rét thì không sao, trời nắng thì nóng bức do điều hòa trên xe bị hỏng, vừa chật chội lại ngột ngạt, khó chịu bởi đủ thứ mùi trên xe. Khó chịu là vậy, song do mức giá đi xe buýt thấp (120 nghìn đồng/tháng) nên cũng như chị Huệ, nhiều công nhân, học sinh trên địa bàn tỉnh lựa chọn xe buýt là phương tiện di chuyển chính để đi làm, đi học.

Chính thức đưa vào hoạt động từ năm 2005 với 1 tuyến duy nhất, đến nay, hệ thống xe buýt được mở rộng và có mặt tại 100% huyện, thành phố trên địa bàn tỉnh với 8 tuyến và 74 đầu xe do Công ty cổ phần Vận tải ô tô Vĩnh Phúc, Công ty Liên doanh Vận tải hành khách và Công ty TNHH và Thương mại Việt Dương Bus quản lý, khai thác.

Theo đồng chí Nguyễn Minh Thể, Trưởng phòng Quản lý vận tải, phương tiện và Người lái (Sở GTVT): Từ khi đưa vào hoạt động trên địa bàn tỉnh, xe buýt đã phát huy hiệu quả, đáp ứng tốt nhu cầu đi lại của người dân. Đặc biệt, từ khi số lượng các khu, cụm công nghiệp tăng lên, gia tăng một lượng lớn công nhân, nhu cầu đi lại bằng xe buýt cũng tăng cao.

Chính vì vậy, trên kết quả điều tra nhu cầu đi lại của công nhân, năm 2017, Sở GTVT đã điều chỉnh tăng chuyến, kéo dài hành trình tuyến, nhất là vào giờ cao điểm; tăng cường kiểm tra, xử lý chấn chỉnh hoạt động xe buýt. Đồng thời, yêu cầu 3 đơn vị thực hiện vận chuyển hành khách bằng xe buýt không ngừng nâng cao chất lượng phục vụ, đạo đức cho lái xe, nhân viên bán vé, có ứng xử văn minh lịch sự với khách hàng...

Hiện nay, trung bình có 452 lượt xe buýt chạy/ngày. Tuy nhiên, do được đưa vào sử dụng trong thời gian dài nên đến nay tất cả các xe trên các tuyến đều xuống cấp, các thiết bị trên xe đều đã hư hỏng, chất lượng kém.

Là đơn vị đầu tiên trên địa bàn tỉnh kinh doanh vận chuyển hành khách bằng xe buýt, Công ty cổ phần vận tải ô tô Vĩnh Phúc cũng đang gặp những khó khăn nhất định. Ông Nguyễn Văn Thắng, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc công ty cho biết: "Hiện nay,công ty đang quản lý và kinh doanh 5 tuyến xe buýt với 53 đầu xe. Trung bình 1 tháng, công ty khai thác trên 9.000 lượt xe.

Sau 13 năm hoạt động, đến nay, tất cả các xe đều đã xuống cấp, thường xuyên phải duy tu, bảo dưỡng, kinh phí rất lớn. Trong khi đó, các phương tiện cá nhân, nhất là các loại xe hợp đồng đưa đón công nhân không ngừng tăng; giá các nguyên nhiên liệu đầu vào như xăng, dầu cũng như mức lương tối thiểu vùng liên tục tăng; doanh thu từ việc bán vé có tăng song do giá vé ưu đãi dành cho học sinh, công nhân chỉ 120.000 đồng/tháng, các đối tượng khác 150.000 đồng/tháng... nhưng vẫn không đủ để đơn vị bù các khoản chi phí phát sinh". Thực tế trong quá trình hoạt động, không chỉ riêng Công ty cổ phần Vận tải ô tô Vĩnh Phúc, tại 2 đơn vị kinh doanh xe buýt còn lại, việc kinh doanh đều không có lãi. Hằng năm, các công ty này đều phải nhận bù lỗ của Nhà nước.

Trước thực tế đó, ngày 21/8/2018, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 18 quy định về cơ chế hỗ trợ phát triển hoạt động vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt trên địa bàn tỉnh theo hướng tiên tiến, hiệu quả, thân thiện môi trường và là một hợp phần của hệ thống vận tải hành khách công cộng đa phương thức trong tương lai, góp phần giảm thiểu ùn tắc giao thông, tai nạn giao thông, ô nhiễm môi trường và chi phí xã hội trong giao thông vận tải; hiệu lực thi hành từ ngày 1/9/2018.

Theo quyết định này, UBND tỉnh hỗ trợ lãi suất vay đầu tư hệ thống kết cấu hạ tầng phục vụ vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt và mua sắm mới phương tiện vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt. Hạn mức vốn vay được hỗ trợ lãi suất theo giá trị hợp đồng vay vốn đầu tư hệ thống kết cấu hạ tầng phục vụ vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt và mua sắm mới phương tiện nhưng tối đa không vượt quá tổng mức đầu tư được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Mức hỗ trợ bằng 80% lãi suất vay trong hạn tại các tổ chức tín dụng; thời gian được hỗ trợ lãi suất tính trên thời gian cho vay nợ của các tổ chức tín dụng nhưng không quá 8 năm. Miễn vé đi lại cho trẻ em dưới 6 tuổi, người khuyết tật nặng; người có công với cách mạng, người cao tuổi, học sinh, sinh viên giảm 20% giá vé tháng.

Đối tượng áp dụng hỗ trợ là các doanh nghiệp, hợp tác xã, cá nhân và cơ quan quản lý Nhà nước có liên quan đến hoạt động đầu tư hệ thống kết cấu hạ tầng phục vụ vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt và mua sắm mới phương tiện phục vụ các tuyến xe buýt đáp ứng điều kiện quy định tại Quyết định số 13/2015/QĐ-TTg ngày 5/5/2015 của Thủ tướng Chính phủ và Thông tư số 02/2016/TT-BTC ngày 6/1/2016 của Bộ Tài chính. UBND tỉnh yêu cầu Sở GTVT phối hợp với các đơn vị liên quan kiểm tra, giám sát chặt chẽ hoạt động của các phương tiện được đầu tư mới phục vụ hoạt động vận tải hành khách công cộng trên địa bàn tỉnh.

Thực hiện theo quyết định này, Sở GTVT đã có văn bản giao các đơn vị đang kinh doanh vận tải xe buýt trên địa bàn tỉnh nghiên cứu để triển khai thực hiện. Trong đó, lưu ý việc tổ chức thực hiện về miễn, giảm vé cho các đối tượng đảm bảo theo đúng quy định. Đến nay, sở đã lập xong dự toán 8 tuyến xe buýt trình UBND tỉnh phê duyệt định mức đấu thầu, phấn đấu sang năm 2019 sẽ tổ chức đấu thầu xong, lựa chọn được các đơn vị cung cấp dịch vụ xe buýt giảm trợ giá của Nhà nước cũng như khắc phục được những tồn tại, hạn chế về chất lượng xe, đáp ứng nhu cầu đi lại của người dân, góp phần giảm lượng phương tiện cá nhân và đảm bảo trật tự an toàn giao thông trên địa bàn tỉnh.

Lưu Nhung